MEU2 na Cyprze: karta pobytu dla małżonka i dzieci spoza UE

Ustawa 7(I)/2007 to cypryjska transpozycja dyrektywy 2004/38/WE o swobodzie przepływu osób. Dlatego ta strona cytuje oba akty obok siebie i dlatego miejsca, w których się rozchodzą, mają znaczenie dla waszej teczki.

Różnica między formularzem a kartą myli ludzi, więc od razu po kolei. Departament Migracji publikuje wniosek jako dwujęzyczny grecko-angielski dokument Word o nazwie MEU2B_20260309.docx, opublikowany 29 grudnia 2025. Wszystkie cztery listy dokumentów, które do niego należą, też są zatytułowane MEU2B. Jeśli urzędnik poprosi o MEU2B, a wy przyszliście z MEU2 w głowie, nic złego się nie stało.

Słownictwo bywa mieszane na samych stronach rządowych. MEU1 daje zaświadczenie o rejestracji, po grecku `βεβαίωση εγγραφής`. To dokument, który masz ty, sponsor, i opisuję go w przewodniku po Yellow Slip. MEU2 daje kartę pobytu, po grecku `δελτίο διαμονής`. Strona Ministerstwa Spraw Wewnętrznych nazywa MEU1 raz kartą pobytu, a akapit dalej zaświadczeniem o rejestracji. Ustawa jest konsekwentna nawet tam, gdzie strona internetowa nie jest.

Jedno rozróżnienie jest czysto polskie i lepiej zrobić je od razu. Kiedy szukasz po polsku karty pobytowej dla członka rodziny obywatela UE, wyszukiwarka pokaże ci przede wszystkim dokument, który wydaje polski wojewoda cudzoziemcowi mieszkającemu w Polsce. To inny dokument, inne prawo i inny urząd. Ta strona jest o karcie pobytu na Cyprze dla członka rodziny obywatela UE, którą wydaje cypryjski Departament Migracji na podstawie ustawy 7(I)/2007.

Nazwa urzędu też bywa myląca. Formularz i listy dokumentów firmuje Wiceministerstwo Migracji i Ochrony Międzynarodowej (Deputy Ministry of Migration and International Protection), Departament Migracji. Sporo anglojęzycznych poradników nadal pisze o Civil Registry and Migration Department, tak samo jak podsumowania AI od Google. Papier, który dostaniecie do ręki, mówi inaczej.

Dla ciebie odpowiedź jest zwykle prosta. Polska jest państwem członkowskim innym niż Republika Cypryjska, więc jesteś obywatelem Unii w rozumieniu tej ustawy i twój małżonek spoza UE idzie ścieżką MEU2, nawet jeśli mieszkacie tu od lat i nawet jeśli on nigdy wcześniej nie był w Unii.

Cypryjski sponsor zmienia całą ścieżkę. Artykuł 2 ustawy 7(I)/2007 definiuje „obywatela Unii” jako osobę mającą obywatelstwo państwa członkowskiego innego niż Republika. Cypryjczyk mieszkający na Cyprze nie skorzystał z prawa do swobodnego przepływu, więc dyrektywa nie sięga jego małżeństwa. Jego małżonek spoza UE składa wniosek na CYE, jeśli będzie pracował, albo na CYV, jeśli nie. Jeśli ktoś powiedział wam, że „MCYV” to stara nazwa MEU2, to nieprawda. To żywy formularz innej ścieżki.

Orzecznictwo europejskie daje tu realny argument. Cypryjczyk, który mieszkał i pracował w innym państwie członkowskim, a potem wrócił, może próbować sprowadzić małżonka na zasadach swobody przepływu, a nie krajowych. Linia orzecznicza biegnie przez sprawy Surinder Singh (C-370/90) i O & B (C-456/12). Argument jest prawdziwy, ale to, czy sięga akurat waszego małżeństwa, zależy od faktów, a tego nie da się skompresować do jednego zdania na stronie internetowej. Jeśli to może być wasz przypadek, weźcie poradę na własnych okolicznościach.

Brytyjski sponsor ma własną ścieżkę i przypisany do niej obowiązek. Departament Migracji pisze, że członek rodziny beneficjenta umowy o wystąpieniu może korzystać z istniejącej karty MEU2 do jej wygaśnięcia, a potem ma obowiązek złożyć wniosek o nowy dokument pobytowy. Tym dokumentem jest UKW2 na formularzu MUKW2, opłata 30 euro, ważność 5 lat. Czyli jeśli macie dziś MEU2 dlatego, że w rodzinie jest Brytyjczyk, wasze odnowienie nie jest odnowieniem. To zmiana ścieżki.

Szwajcaria wymaga zastrzeżenia. Strona MEU2 na gov.cy opisuje tę ścieżkę jako obejmującą obywateli „UE, EOG i Szwajcarii”. Ustawa obejmuje państwa członkowskie UE i strony porozumienia EOG, a o Szwajcarii nie mówi nic. Pozycja szwajcarska opiera się na odrębnej umowie o swobodnym przepływie osób między UE a Szwajcarią, nie na tej ustawie. Traktowałbym więc szwajcarskiego sponsora jako objętego praktyką departamentu i mimo to potwierdziłbym to dla konkretnej teczki.

Dwie korekty należą się tutaj, bo wyszukiwarki mylą się w obu. MEU2 nie jest wizą. I MEU2 to nie Yellow Slip: Yellow Slip (MEU1) jest zaświadczeniem o rejestracji samego obywatela UE, a to nie jest też ścieżka łączenia rodzin. Łączenie rodzin to odrębny tryb z ustawy o cudzoziemcach i imigracji, rozdział 105, przeznaczony dla sponsora, który sam jest obywatelem państwa trzeciego.

Definicja Departamentu Migracji obejmuje:

1. 1Małżonka albo partnera, który zawarł związek partnerski z obywatelem Unii.
2. 2Zstępnych w linii prostej poniżej 21. roku życia albo pozostających na utrzymaniu, w tym zstępnych małżonka lub partnera.
3. 3Wstępnych w linii prostej pozostających na utrzymaniu, w tym wstępnych małżonka lub partnera.

Partnerom ze związku partnerskiego należy się osobna uwaga, bo znajdziecie anglojęzyczne strony twierdzące, że Cypr ich wyklucza. Własna definicja departamentu obejmuje partnera ze związku partnerskiego, a jej grecka wersja używa sformułowania `συμβίου στο πλαίσιο συμφώνου πολιτικής συμβίωσης`. Każda z czterech list dokumentów prosi o „akt małżeństwa albo umowę o związku partnerskim”. Zasady zachowania karty obejmują rozwiązanie związku partnerskiego tak samo jak rozwód. Jeśli ktoś twierdzi inaczej, korzysta z nieaktualnego źródła.

Poza tymi trzema kategoriami artykuł 4 ust. 2 dopuszcza innych krewnych uznaniowo:

• członka rodziny pozostającego na utrzymaniu obywatela Unii
• osobę, która mieszkała z nim pod jednym dachem w kraju, z którego przyjechali
• osobę, której poważny stan zdrowia wymaga osobistej opieki ze strony obywatela Unii
• partnera w trwałym związku

Uznaniowo znaczy dokładnie tyle, ile znaczy. Departament może też skierować kogoś na zwykłe zezwolenie pobytowe, jeśli spełnia jego kryteria samodzielnie. Jeśli żadna kategoria nie pasuje, zwykle kończy się na Pink Slip.

Jedno wyłączenie jest wpisane w samą definicję. Artykuł 2 mówi, że „małżonek” nie obejmuje strony małżeństwa dla pozoru. Ta jedna klauzula tłumaczy, dlaczego teczka prosi o tyle dowodów wspólnego życia.

1. 1
   Potwierdźcie, że to ścieżka MEU2. Formularz zależy od obywatelstwa sponsora. UE lub EOG oznacza MEU2. Cypryjczyk oznacza CYE albo CYV. Brytyjczyk oznacza UKW2.
2. 2
   Pobierzcie MEU2B i listę dla swojej klasy. Listy są cztery: dla małżonka lub partnera, dla małoletniego albo dziecka na utrzymaniu, dla rodzica na utrzymaniu oraz dla byłego członka rodziny po rozwodzie lub owdowieniu.
3. 3
   Poświadczcie i przetłumaczcie wszystko, co wystawiono za granicą. Apostille z konwencji haskiej z 1961 roku albo poświadczenie dyplomatyczne z państwa, które nie jest jej stroną, oraz tłumaczenie na grecki lub angielski.
4. 4
   Umówcie się we własnej jednostce dystryktowej. Mieszkańcy Nikozji składają w Biurach Centralnych Departamentu Migracji. Wszyscy pozostali w jednostce dystryktowej Służby do spraw Cudzoziemców i Imigracji właściwej dla miejsca zamieszkania.
5. 5
   Przyjdźcie razem, zapłaćcie 20 euro, oddajcie biometrię. Obywatel Unii musi być obecny osobiście. Wnioskodawca oddaje zdjęcie, odciski palców i podpis, a dziecko poniżej 6. roku życia tylko zdjęcie. Zachowajcie zaświadczenie o złożeniu wniosku, które dostaniecie od ręki.
6. 6
   Odbierzcie kartę tam, gdzie złożyliście teczkę. Kartę wydaje się osobiście w miejscu złożenia wniosku, wnioskodawcy albo należycie umocowanemu pełnomocnikowi i nikomu innemu.

Departament potwierdza to samo czteromiesięczne okno. Spóźnienie nie jest drobnym potknięciem papierowym. Artykuł 11 ust. 2 lit. β czyni z niego wykroczenie zagrożone grzywną do 2500 euro, a angielska strona MEU2 Departamentu Migracji podaje tę samą kwotę.

Ta sama sankcja wraca w art. 13 ust. 3 przy spóźnionym odnowieniu, ale tam kwoty 2500 euro nie powtórzono po angielsku na żadnej ze stron rządowych obok samego terminu odnowienia. Istnieje w greckiej ustawie i, przy pierwszym wykroczeniu, w obu wersjach strony departamentu. Czyli osobą najmniej świadomą, że spóźnione odnowienie kosztuje tyle samo, jest ta czytająca po angielsku.

Źródła rozchodzą się tutaj z jednego powodu. Dyrektywa unijna ustawia dolną granicę na „nie mniej niż 3 miesiące”, a Cypr wybrał 4. Każda strona podająca 3 miesiące cytuje minimum z dyrektywy, a nie prawo cypryjskie.

Jedna rzecz w tej procedurze działa na waszą korzyść. Przy złożeniu i opłaceniu wniosku urząd wydaje zaświadczenie o złożeniu wniosku od ręki, na podstawie art. 11 ust. 2 lit. a. Ten papier niesie was przez kolejne miesiące. Niżej wracam do tego, co on otwiera, a czego nie.

To najczęściej przekręcany fakt o MEU2, a sprzeczność siedzi na stronie samego rządu. Angielska wersja strony departamentu, w brzmieniu z 8 września 2026, pisze, że posiadacz „musi złożyć wniosek o odnowienie karty pobytu co najmniej miesiąc przed wygaśnięciem”. Grecka wersja tej samej strony pisze `το αργότερο ένα μήνα μετά τη λήξη`, czyli najpóźniej miesiąc po wygaśnięciu. Tak samo mówi ustawa, tymi samymi słowami: art. 13 ust. 2 wymaga wniosku `το αργότερο ένα μήνα μετά τη λήξη του προηγούμενου δελτίου διαμονής`.

Polskie strony, które w ogóle poruszają odnowienie, powtarzają angielski błąd, bo są tłumaczeniami własnych wersji angielskich. Jeśli czytaliście gdzieś po polsku, że wniosek składa się miesiąc przed wygaśnięciem, źródłem jest angielska strona gov.cy, a nie cypryjska ustawa.

Co więc robić w praktyce? Zróbcie obie te rzeczy, bo się nie wykluczają:

• Traktujcie termin ustawowy jako miesiąc po wygaśnięciu. To jest prawo i to według niego mierzono by ewentualną grzywnę.
• Idźcie wcześniej, jeśli uda się dostać termin. Za wcześniejsze przyjście nikt nie karze. Prawdziwym ograniczeniem są wolne terminy, a przyjście przed wygaśnięciem oszczędza dyskusji przy okienku.

Karta, która przetrwała pełne 5 lat, to inne pytanie. To już krok do MEU3B i ma własny termin: miesiąc od wygaśnięcia.

Rząd obiecuje tę część po angielsku i jej nie dostarcza. Strona angielska mówi, że dokumenty „można znaleźć na liście dokumentów towarzyszących”, a ten link prowadzi z powrotem na tę samą stronę. Angielski indeks formularzy nie wymienia żadnego formularza MEU2. Prawdziwą listę niesie grecka strona formularzy, tylko po grecku.

Departament publikuje listy z angielskimi tytułami jako pliki do pobrania, ale dla ścieżki z cypryjskim sponsorem. Ten sam departament, ta sama data rewizji. To akurat ścieżka z unijnym sponsorem została bez wersji angielskiej.

Lista dla małżonka i partnera liczy 14 pozycji. Większość z nich to twoje dokumenty, nie jego. Co trzeba zebrać:

• kopia ważnego paszportu członka rodziny, z oryginałem okazanym przy składaniu
• kopia twojego paszportu albo dowodu osobistego jako obywatela Unii
• kopia twojego zaświadczenia o rejestracji MEU1
• akt małżeństwa albo umowa o związku partnerskim, poświadczone i przetłumaczone, jeśli wystawiono je za granicą
• jeśli ślub był na Cyprze, zaświadczenia o zdolności prawnej do zawarcia małżeństwa z kraju pochodzenia albo zaświadczenie od urzędnika stanu cywilnego
• akty urodzenia dzieci, jeśli dotyczy
• podpisana Deklaracja Zgodnego Pożycia (`Δήλωση Αρμονικής Συμβίωσης`) pod zadeklarowanym adresem, poświadczona przez lokalnego `Κοινοτάρχης`, czyli przewodniczącego rady wspólnoty
• oświadczenie pod przysięgą (`Ένορκος Δήλωση`) obywatela Unii, w którym bierze na siebie koszty utrzymania członka rodziny
• podpisane zaświadczenia o zatrudnieniu od obu pracodawców, z planowanym czasem trwania zatrudnienia i wynagrodzeniem tygodniowym albo miesięcznym
• cypryjska rejestracja obywatela Unii w ubezpieczeniu społecznym i szczegółowy wyciąg składek z nazwą ostatniego pracodawcy i wynagrodzeniem, a gdzie trzeba, zeznania podatkowe
• jeśli obywatel Unii nie pracuje, dowód stabilnego dochodu i historia rachunku bankowego z 3 miesięcy
• jeśli pracował tu wcześniej, zaświadczenie Departamentu Pracy o niezawinionym bezrobociu
• akt własności albo umowa najmu ostemplowana przez Komisarza Opłaty Skarbowej, z poświadczonymi podpisami i oryginalnymi pokwitowaniami czynszu, plus oryginalne rachunki za prąd i wodę na jedno z waszych nazwisk
• ubezpieczenie zdrowotne obejmujące leczenie szpitalne, ambulatoryjne i transport zwłok, albo zaświadczenie o rejestracji w GeSY

Jeden szczegół dotyczy tylko ciebie, jeśli przyjechałeś z Polski. Lista pyta o cypryjską rejestrację w ubezpieczeniu społecznym i o wyciąg składek stamtąd. Wydruk z ZUS to nie jest ten dokument, nawet jeśli masz w Polsce długą historię składkową. Jeśli nie pracujesz na Cyprze, listę zaspokaja się dowodem stabilnego dochodu i wyciągiem z rachunku, a nie polskim zaświadczeniem.

Lista dla małoletniego i dziecka na utrzymaniu (12 pozycji) część z tego wymienia. Zamiast aktu małżeństwa chce aktu urodzenia dziecka, dokumentów obojga rodziców i ich zaświadczeń MEU1 lub MEU2, a także albo orzeczenia o władzy rodzicielskiej, albo zgody drugiego rodzica pod przysięgą na pobyt dziecka i jego planowaną długość, plus oryginalnego zaświadczenia o uczęszczaniu do szkoły albo zapisaniu do niej, gdzie to dotyczy.

Lista dla zależnego wstępnego (11 pozycji) idzie po więzi rodzinnej i po zależności: akt urodzenia waszego dziecka, zaświadczenie o stanie rodzinnym z kraju pochodzenia wymieniające wszystkich członków rodziny, historia własnego rachunku bankowego z 3 miesięcy i oświadczenie pod przysięgą obywatela Unii, w którym bierze na siebie zarówno koszty utrzymania, jak i zakwaterowanie.

Lista dla rozwiedzionych i owdowiałych (13 pozycji) to ta, którą warto przeczytać na długo przed tym, zanim będzie potrzebna, i ma dwa różne standardy dowodowe zależnie od podstawy. Pozycja 6, po rozwodzie albo rozwiązaniu związku, chce pozwu i wyroku rozwodowego oraz dowodu wspólnego pożycia przez 3 lata, w tym 1 rok na Cyprze. Pozycja 7, po śmierci, chce aktu zgonu i dowodu wspólnego pożycia przez 1 rok w Republice. Typy dokumentów są w obu przypadkach te same, zmienia się tylko okres. Zestawiam je obok siebie niżej, w części o zachowaniu karty.

Poświadczenia i język przecinają wszystkie cztery listy. Dokumenty wystawione za granicą muszą być poświadczone zgodnie z konwencją haską o apostille z 5 października 1961, a w państwach, które nie są jej stroną, poświadczeniem dyplomatycznym. Dotyczy to również polskiego aktu małżeństwa i ukraińskiego aktu urodzenia. Kopie poświadczone poświadcza się tak samo. Wszystko musi być po grecku albo po angielsku, albo mieć urzędowe tłumaczenie. Ile to kosztuje, zależy wyłącznie od kraju wystawienia, a wiarygodnego opublikowanego cennika nie znalazłem, więc nie będę go zmyślał.

Wracam do ostatniej pozycji z listy dla małżonka, czyli ubezpieczenia zdrowotnego albo zaświadczenia z GeSY. Jeśli nie jesteście jeszcze zarejestrowani w GeSY, to jedyny punkt teczki, w którym prywatna polisa robi realną robotę. Poradnik DigiCare o polisach pisanych pod wnioski imigracyjne opisuje, co takie plany obejmują. DigiCare jest spółką matką tej strony, więc traktujcie to jako wskazówkę, a nie rekomendację z zewnątrz, i porównajcie z każdą inną ofertą. Osobny przewodnik po ubezpieczeniu medycznym zestawia poziomy ochrony. Sformułowanie z listy, czyli leczenie szpitalne plus ambulatoryjne plus transport zwłok, jest tym, co trzeba sprawdzić w każdej wycenie.

Ta zasada jest ostrzejsza, niż większość ludzi się spodziewa. Instrukcje Departamentu Migracji o terminach z 19 grudnia 2025 są jednoznaczne. Wnioskodawcy mieszkający poza dystryktem Nikozji powinni kontaktować się z właściwą jednostką dystryktową we własnym dystrykcie.

Wnioski spoza kategorii obsługiwanych wyłącznie przez Centralę nie będą przyjmowane w Centrali. Odsyła się je do jednostki dystryktowej właściwej dla miejsca zamieszkania wnioskodawcy. MEU2 nie jest na liście zastrzeżonej dla Centrali.

Ta sama polityka zostawia jednak jedną furtkę. Obsługa w Centrali dla wnioskodawców mieszkających w innych dystryktach jest zapewniona wyłącznie przez należycie umocowanego pełnomocnika, którego biuro zawodowe znajduje się w Nikozji. W następnym akapicie ten sam dokument pisze, że małe biura zawodowe i osoby prywatne są obsługiwane codziennie, w kolejności zgłoszeń, bez terminu.

Jak daleko sięga to okienko, nie jest jasne i tu bym uważał. Zdanie stoi pod nagłówkiem o szczególnych zasadach obsługi, który następuje po liście wniosków rozpatrywanych wyłącznie w centrali, a akapit wcześniej odnosi się właśnie do tych kategorii. MEU2 nie ma na tej liście, MEU1 i MEU3 też nie. Nie zakładałbym więc, że teczkę MEU2 można tam złożyć bez terminu, i zapytałbym wcześniej. Jasno zapisana jest natomiast zasada pełnomocnika, i to ona jest mechanizmem stojącym za relacjami o płaceniu pełnomocnikowi zgłaszanych 200 do 250 euro za złożenie wniosku wartego 20 euro. To przedział zgłaszany przez wnioskodawców, a nie opublikowany cennik.

Te same instrukcje z 19 grudnia 2025 każą wnioskodawcom mieszkającym poza dystryktem Nikozji umówić termin z właściwą jednostką dystryktową Służby do spraw Cudzoziemców i Imigracji. Dane kontaktowe każdego dystryktu są w wykazie kontaktów departamentu, a adresy i godziny otwarcia trzymam na stronach urzędów imigracyjnych.

O czasach oczekiwania podam przedziały zgłaszane, a nie statystykę, bo żaden urząd jej nie publikuje. Wnioskodawcy opisywali:

• Larnakę proponującą od ośmiu do dwunastu tygodni
• Pafos w okolicach trzech miesięcy
• Limassol od dwóch tygodni do praktycznie niemożliwego do umówienia
• nikozyjskie okienko bez terminu ograniczone stałą liczbą numerków dziennie

To relacje wnioskodawców z cypryjskich forów emigranckich i społeczności r/cyprus z lat 2022 do 2026, zebrane z dziewięciu osobnych zgłoszeń obejmujących pięć dystryktów. Nie są to dane urzędowe, żaden urząd takich nie publikuje, a ja zadzwoniłbym do własnego urzędu dystryktowego zamiast planować według nich.

Sprawdzanie statusu ma swój własny kanał. Wnioskodawcy zgłaszają, że wysyłają SMS o treści `STATUS` i numer wniosku na 1199 i dostają z powrotem etap sprawy. Zgłaszają też, że „approved” i „valid” to nie ten sam etap: dopiero drugi oznacza, że karta czeka do odbioru. Znowu: relacja, a nie publikacja, i warto potwierdzić to w urzędzie, który trzyma waszą teczkę.

• Obywatel Unii musi być obecny osobiście. Departament pisze to wprost, a jego grecka wersja idzie dalej: środki utrzymania muszą pochodzić od obywatela Unii. Czytane dosłownie znaczy to, że departament nie ocenia zarobków samego członka rodziny, więc nie liczcie, że jego paski płacowe pociągną teczkę. Dla ciebie oznacza to jeszcze jedno: to nie jest wizyta, na którą można kogoś wysłać samego, i trzeba wziąć na nią wolne.
• Pobiera się biometrię. Strona departamentu wymaga zdjęcia, odcisków palców i podpisu, przedstawianych razem z pokwitowaniem i ważnym dokumentem podróży, i mówi, że wnioskodawca poniżej 6. roku życia oddaje tylko zdjęcie. Instrukcja na samym formularzu MEU2B wspomina wyłącznie o zdjęciu, więc dwa urzędowe źródła różnią się co do zakresu. Przyjdźcie przygotowani na wszystkie trzy. Biometrii nikt nie odda za wnioskodawcę, więc pełnomocnik może przygotować teczkę i przyjść, ale nie może go zastąpić.
• Opłatę płaci się za wniosek. Po 20 euro. Policzcie więc rodzinę przed wyjściem z domu. Sponsor z małżonkiem spoza UE i dwojgiem dzieci płaci 20 euro za własne MEU1 i trzy razy po 20 euro za karty rodziny, razem 80 euro.

Formularz zawiera dwa oświadczenia, które podpisuje się na miejscu. Część IX to Deklaracja Zgodnego Pożycia. Para oświadcza w niej, że mieszka razem pod jednym dachem pod zadeklarowanym adresem, od podanej daty. Część X to miejsce, w którym lokalny `Κοινοτάρχης` albo przewodniczący rady wspólnoty potwierdza na piśmie, że para podpisała się w jego obecności. Zaznacza też, czy zna parę osobiście, a formularz dopuszcza zaznaczenie, że nie zna. Żadnej opłaty za to poświadczenie nie znalazłem opublikowanej nigdzie, więc żadnej nie podam.

Deklaracja Zgodnego Pożycia z formularza MEU2B to nie ten sam dokument co deklaracja wspólnego pożycia używana przy wnioskach o obywatelstwo przez małżeństwo. Wyniki wyszukiwania i podsumowania AI mylą te dwa bez przerwy.

Części XI i XII stoją na końcu formularza i dotyczą tego, co dzieje się po wydaniu karty. Obie strony przyjmują do wiadomości, że departament może ponownie zbadać sprawę na podstawie art. 27 ust. 2 ustawy 7(I)/2007. Może cofnąć zezwolenie, jeśli ponowne badanie udaremnią błędne dane, niezgłoszona zmiana albo fałszywe dokumenty. Klauzula o ochronie danych z formularza dodaje, że informacje mogą być przetwarzane wspólnie ze Służbami Ubezpieczeń Społecznych, Departamentem Podatkowym, policją i Służbą Azylową na potrzeby kontroli zatrudnienia.

To pytanie pada bez przerwy i wszędzie dostaje złą odpowiedź. Cypr transponuje ten warunek tak samo: art. 9 ust. 1 lit. b wymaga „wystarczających zasobów” i nie nazywa żadnej kwoty, a art. 2 ust. 5 zostawia Służbom Opieki Społecznej ocenę, czy warunek jest spełniony w danej sprawie. Każda strona podająca wam próg w euro cytuje coś, czego państwo świadomie nie ustaliło. W grupach emigranckich krąży pięciocyfrowa kwota roczna przypisywana asystentowi AI, a nie jakiemukolwiek urzędowi. Ludzie powtarzają ją sobie nawzajem, a nie ma oparcia w żadnym z tych aktów. Nie planujcie według niej.

To, o co prosi teczka, jest konkretne, i to jest użyteczna odpowiedź:

1. 1Oświadczenie pod przysięgą obywatela Unii, w którym bierze na siebie koszty utrzymania członka rodziny.
2. 2Podpisane zaświadczenia o zatrudnieniu z planowanym czasem trwania i wynagrodzeniem.
3. 3Cypryjska rejestracja obywatela Unii w ubezpieczeniu społecznym i szczegółowy wyciąg składek.
4. 4Jeśli nie pracuje, dowód stabilnego dochodu i historia rachunku bankowego z 3 miesięcy.
5. 5Dowód zakwaterowania w postaci aktu własności albo ostemplowanej umowy najmu, z rachunkami za media.

Artykuł 10 ust. 1 dyrektywy ustawia te same 6 miesięcy. Wyjątek gov.cy brzmi dosłownie tak: limit czasu „nie ma zastosowania, a czas badania ulega wydłużeniu, jeżeli wniosek nie został należycie wypełniony i brakuje dokumentów”. Urząd może też przeprowadzać rozmowy albo prosić o kolejne papiery.

Ta luka między limitem ustawowym a doświadczeniem tłumaczy, dlaczego internet nie umie się zgodzić co do liczby. Podsumowania AI od Google odpowiadają na to pytanie na trzy różne sposoby zależnie od sformułowania, od 6 miesięcy do ponad roku, a jedna z tych odpowiedzi opiera się na wątku z forum. Nikt nie opublikował prawdziwego rozkładu, więc nikt, łącznie z Google, nie może go zacytować. Mogę wam powiedzieć, co ten warunek znaczy w praktyce: zegar nie jest obietnicą, jest obietnicą przypiętą do kompletnej teczki.

Strona departamentu mówi, że mają swobodny dostęp do zatrudnienia, a art. 25 ust. 1 dyrektywy dodaje, że dokument pobytowy nigdy nie może być warunkiem korzystania z prawa. Czyli prawo nie czeka na plastik. Wnioskodawcy zgłaszają natomiast tarcia przy przekonywaniu pracodawców i ubezpieczenia społecznego, żeby działali na podstawie papierowego pokwitowania, a nie karty. To problem praktyczny, a nie prawny, i warto wiedzieć, o którym z dwóch się właśnie spieracie.

Jedna pułapka siedzi na samej stronie rządowej. Angielska strona MEU2 prowadzi z sekcji o pobycie i zatrudnieniu do ogólnej ścieżki jednego zezwolenia dla obywateli państw trzecich. Dla członka rodziny obywatela Unii ta ścieżka jest błędna: jego prawo do pracy wynika z art. 21 i nie wymaga ani zezwolenia na pracę, ani zezwolenia jednolitego. Jeśli szukaliście po polsku „zezwolenie na pracę Cypr” i wyszło wam, że trzeba je uzyskać, to jest właśnie ta pomyłka.

Papier i plastik robią różne rzeczy:

Jedna pułapka administracyjna jest warta więcej niż jakiekolwiek szacowanie terminów. Departament pisze, że w razie odmowy pismo idzie na ostatni zadeklarowany adres wnioskodawcy i że utrzymywanie tego adresu w aktualności jest jego własną odpowiedzialnością. Pismo odmowne otwiera termin na odwołanie hierarchiczne, czyli tryb odwoławczy wewnątrz departamentu, poprzedzający jakikolwiek krok sądowy. Nieaktualny adres może więc kosztować samo prawo do zakwestionowania decyzji. Jeśli przeprowadzacie się w trakcie sprawy, powiedzcie o tym urzędowi, który ją trzyma.

Co do podróży, ostrożnie, bo uczciwa odpowiedź ma w sobie granicę. Ważna karta pobytu wydana przez Cypr albo inne państwo członkowskie oznacza, że posiadacz nie potrzebuje wizy do wjazdu, na podstawie art. 5 ust. 2 dyrektywy. Artykuł 5 ust. 4 cypryjskiej ustawy dodaje, że władze nie stemplują wjazdu ani wyjazdu w paszporcie członka rodziny, który okaże kartę. Ale Cypr nie należy do strefy Schengen, więc karta MEU2 nie jest dokumentem pobytowym Schengen i sama z siebie nie rozstrzyga, co zrobi funkcjonariusz na granicy innego państwa, zwłaszcza kiedy twój małżonek leci bez ciebie. Portal Twoja Europa opisuje tę kartę po polsku i jest dobrym punktem wyjścia, ale odpowiedzi na pytanie o Polskę tam nie ma.

Nieobecność ma własną regułę, kiedy już macie kartę. Na jej ważność nie wpływają nieobecności do 6 miesięcy w roku, dłuższa nieobecność z powodu obowiązkowej służby wojskowej ani jedna nieobecność do dwunastu kolejnych miesięcy z ważnych powodów: ciąży i porodu, poważnej choroby, studiów, szkolenia zawodowego albo oddelegowania za granicę. Poza tymi przypadkami ważność karty się kończy.

Departament pisze, że członkowie rodziny muszą mieć wizę wjazdową, chyba że są z niej zwolnieni. Jeśli ktoś przyjedzie bez wymaganej wizy, władze muszą dać mu „każdą rozsądną możliwość” uzyskania dokumentów albo wykazania w inny sposób, że jest objęty prawem do swobodnego przepływu. To poprzedza jakąkolwiek decyzję o zawróceniu.

Jedna uwaga praktyczna. Link do informacji wizowych ze strony MEU2 prowadzi dziś na grecką stronę główną Ministerstwa Spraw Zagranicznych, za którą nie ma żadnej strony o wizach. Zwróćcie się bezpośrednio do cypryjskiego konsulatu albo ambasady właściwej dla waszego kraju.

I jedna uwaga o północy wyspy, której nie znajdziecie na cypryjskich stronach po angielsku. Polska ambasada na Cyprze podaje, że granicę Republiki Cypryjskiej przekracza się legalnie tylko przez lotniska w Larnace i Pafos oraz przejścia morskie w Larnace, Limassol, Pafos i Latchi, a wjazd przez porty lotnicze i morskie na okupowanej północy Republika traktuje jako nielegalny i może za niego karać. Polska nie uznaje tak zwanej Tureckiej Republiki Cypru Północnego i nie ma tam możliwości udzielenia pomocy konsularnej. Kupując bilet dla małżonka, sprawdźcie więc, na które lotnisko dolatuje.

Te podstawy działają z mocy ustawy, a nie z uznania urzędu. Departament wymienia te same podstawy na własnej stronie o MEU2.

Jeśli obywatel Unii umrze, członek rodziny spoza UE zachowuje prawo pobytu na podstawie art. 25 ust. 2. Warunkiem jest co najmniej 1 rok pobytu na Cyprze jako członek jego rodziny przed śmiercią. Dalej trwa ono pod warunkiem pracy najemnej albo działalności na własny rachunek, albo posiadania wystarczających zasobów i pełnego ubezpieczenia chorobowego. Od tego momentu prawo jest osobiste.

Jeśli dzieci się uczą, a obywatel Unii umrze albo wyjedzie, dzieci i rodzic sprawujący faktyczną opiekę zachowują prawo pobytu niezależnie od obywatelstwa. Trwa ono tak długo, jak długo dzieci są zapisane do placówki edukacyjnej na Cyprze, do ukończenia nauki. To art. 25 ust. 4 ustawy 7(I)/2007, a sformułowanie „bez względu na obywatelstwo” robi tam realną robotę.

Przy rozwodzie, unieważnieniu albo rozwiązaniu związku partnerskiego art. 26 ust. 2 ustawy 7(I)/2007 zachowuje prawo w czterech sytuacjach:

1. 1Małżeństwo albo związek partnerski trwały co najmniej 3 lata, w tym 1 rok na Cyprze, licząc do wszczęcia postępowania.
2. 2Opiekę nad dziećmi obywatela Unii przyznano małżonkowi albo partnerowi spoza UE ugodą zatwierdzoną przez sąd albo orzeczeniem sądu.
3. 3Zachodzą szczególnie trudne okoliczności, w tym bycie ofiarą przemocy domowej w czasie trwania małżeństwa albo związku. Definicja jest ta z ustawy o zapobieganiu przemocy w rodzinie i ochronie ofiar.
4. 4Małżonek albo partner spoza UE ma orzeczone przez sąd prawo do kontaktów z małoletnim dzieckiem, o których sąd orzekł, że mają odbywać się na Cyprze, przez tak długo, jak jest to wymagane.

Trzecia podstawa to ta, o której chciałbym, żeby wiedział każdy, kogo to dotyczy. Jest wpisana w ustawę, a nie pozostawiona uznaniu urzędu.

Udowodnienie czegokolwiek z tego jest miejscem, w którym standard dowodowy zaczyna boleć, a lista MEU2B dla osoby rozwiedzionej albo owdowiałej jest jedynym miejscem, gdzie ten standard jest spisany. Ustala dwa różne okresy dla tych samych trzech typów dokumentów:

Artykuł 15 opisuje wcześniejsze ścieżki dla osób, które przestały pracować. Kolejność jest więc taka: MEU2B, potem MEU3B, a końcówka „B” przechodzi przez cały aktualny zestaw formularzy i nie jest dziwactwem samego MEU2. Departament Migracji publikuje MEU3B na własnej stronie formularzy, z osobną listą dokumentów, a ten krok opisuję w przewodniku o pobyt stały (MEU3).

Karta MEU3B jest ważna 10 lat i odnawia się automatycznie co dekadę, na podstawie art. 18 ust. 1. Artykuł 20 ust. 1 dyrektywy mówi to samo. Reszta mieści się w jednym miejscu:

Wzór terminów powtarza ten z MEU2. Dyrektywa mówi, że wniosek składa się przed wygaśnięciem karty pobytu. Cypr daje miesiąc po. Oba cypryjskie terminy są ze sobą spójne i to cypryjski rządzi waszą teczką.

Reguły nieobecności są tam, gdzie brzmienie jest niemal identyczne, a skutek nie. Biegną trzy osobne zegary:

I nie ma czegoś takiego jak MEU4. Znajdziecie tabele porównawcze, które je wymieniają, także na stronach skądinąd starannych. Indeks formularzy departamentu jest sprawdzianem: indeks formularzy publikuje dla członków rodziny MEU2 i MEU3, i nic poza tym.

Cała rodzina formularzy, dla porządku: